Asansör yönetimi konusunda bina yöneticilerinin en çok kafa karışıklığı yaşadığı konulardan biri, "aylık asansör bakımı" ile "yıllık periyodik kontrol" (muayene) kavramlarının birbirine karıştırılmasıdır. "Biz zaten her ay firmaya para ödüyoruz, bu muayene de nereden çıktı?" sorusu sıkça duyulur. Ancak bu iki işlem, hem yasal dayanakları hem de işlemi yapan kurumlar açısından birbirinden tamamen farklıdır ve her ikisi de zorunludur.
Aylık Asansör Bakımı Nedir? Kim Yapar?
Aylık asansör bakımı, asansörün güvenli, sorunsuz ve konforlu bir şekilde çalışmasını sağlamak için özel asansör bakım firmaları (Zerolift Asansör gibi) tarafından yapılan düzenli teknik müdahaledir. Bina yönetimi, yetkili bir asansör firması ile "Aylık Bakım Sözleşmesi" imzalar.
- Frekans: Her ay düzenli olarak (yılda 12 kez) yapılır.
- Amaç: Yağ seviyelerinin kontrolü, hareketli parçaların temizlenmesi, kapı ayarlarının yapılması, aşınan parçaların (patenler, halatlar) tespiti ve değiştirilmesidir.
- Yapan Kurum: TSE Hizmet Yeterlilik Belgesine (HYB) sahip özel asansör firmaları.
- Ödeme: Bina yönetimi tarafından firmaya aylık aidat şeklinde ödenir.
Yıllık Periyodik Kontrol (Muayene) Nedir? Kim Yapar?
Yıllık periyodik kontrol, asansörünüzün ilgili güvenlik standartlarına uyup uymadığını denetleyen bağımsız bir yasal denetimdir. Bu işlem asansör bakım firması tarafından değil, Bakanlık tarafından yetkilendirilmiş ve ilgili ilçe belediyesi ile protokol imzalamış A Tipi Muayene Kuruluşları (TSE, MMO, RoyalCert vb.) tarafından yapılır.
- Frekans: Yılda 1 kez yapılır.
- Amaç: Asansör bakım firmasının işini doğru yapıp yapmadığını ve asansörün can güvenliği standartlarını (kırmızı, sarı, mavi, yeşil etiket) sağlayıp sağlamadığını bağımsız bir gözle denetlemektir.
- Yapan Kurum: Belediyenin yetkilendirdiği A Tipi Muayene Kuruluşu mühendisleri.
- Ödeme: Bina yönetimi tarafından muayene kuruluşuna yılda bir kez (belediyenin belirlediği tarife üzerinden) ödenir.
Birlikte Nasıl Çalışırlar?
Aslında bu iki sistem birbirini tamamlar. Aylık asansör bakımını üstlenen firmanız (örneğin Zerolift), asansörü yıl boyunca güvenli tutar ve muayeneye hazırlar. Yıllık muayene günü geldiğinde, A tipi muayene mühendisleri binaya gelir; ancak asansörü tek başlarına denetleyemezler. Muayene esnasında asansör bakım firmanızın yetkili personelinin de binada bulunması (muayeneye nezaret etmesi) yasal bir zorunluluktur.
Eğer aylık bakımlarınız yetkin bir firma tarafından düzenli yapılmışsa, asansörünüz yıllık muayeneden kolayca "Yeşil Etiket" alarak geçer. Ancak ehliyetsiz kişilerce (veya hiç) bakım yapılmamışsa, muayene kuruluşu asansörünüze Kırmızı Etiket yapıştırarak kullanımını yasaklar.